به گزارش ایرنا آیتالله پورمحمدی مجتهد نستوه و بیادعایی است که تاکنون اجازه نداده تا نام و نشانی از او در سردر و تابلو این ساختمانها نقش ببندد و همین موضوع مجاهدت او برای مراغه و فی سبیلالله بودن کارهایش را به خوبی نشان میدهد.
مجتهدی که همواره از خودرو شخصی استفاده میکند و واکاوی جزئیات زندگی و خدماتش در قامت امام جمعه مراغه و نماینده مردم آذربایجانشرقی در مجلس خبرگان رهبری، الگویی را پیشروی مسئولان و طلبهها قرار میدهد.
این مجتهد نستوه طی همین مدت به نسبت طولانی، خودرو شخصی خود را همواره در اختیار رانندهاش قرار داده است و برخلاف برخی از تصورها وسیلهای که مدام با آن تردد میکند، به دفترش تعلق ندارد.
شاید و باید به تاریخ مراغه مسلطتر از بیشتر کارشناسان باشد و با مطالعات گسترده و تسلطی که نسبت به ادبیات عرب دارد، در سخنرانیها و آثارش همواره برای مراغهای که از گذشتهی پرطمطراق علمی خودش دور افتاده است، آبرو کسب میکند.
آری کهنشهری که به برکت خواجه نصیرالدین طوسی مرکز علمی و محل رجوع، تحصیل و تدریس علمایی چون قطبالدین شیرازی، شیخ شهابالدین سهرودی و حتی علامه حلی بود، طی سال ۱۳۷۷ و مصادف با انتصاب این مجتهد نستوه به عنوان امام جمعه مراغه، تعطیلی مدارس دینی و بناهای فرسوده و بلاتکلیف را تجربه میکرد.
مراغهای که به گفته امام جمعه اسبق تبریز مرحوم آیتالله مسلم ملکوتی، همراه با «قم و ری» یکی از ۲ مرکز علمی پس از سقوط بغداد بود؛ تا جایی که بیشتر راویان و محدثان در «قم و ری» و اهل فلسفه، کلام، ریاضیات و نجوم در مراغه جمع شده بودند.
تکمیل ساختمان نیمهکاره مسجد جامع
مسجد جامع مراغه به عنوان یکی از مساجد تاریخی مراغه، قبل از انتصاب آیتالله پورمحمدی به امامت جمعه این شهرستان تخریب شده و احداث ساختمان جدید آغاز شده بود.
ساختمان این مسجد به دلیل تامین نشدن منابع مالی در حالت سفتکاری باقی مانده بود و نماز جمعه برای سالهای درازی در همین بنای نیمهکاره برگزار میشد.
پس از انتصاب آیتالله پورمحمدی، عملیات گسترش و تکمیل این بنای معظم آغاز شد و در حال حاضر این مسجد با ترکیبی از معماری سنتی و مدرن، از مساجد زیبای شمالغرب کشور به شمار میرود.
![۲۶ سال مجاهدت برای مراغه](https://img9.irna.ir/d/r2/2024/07/27/3/171300656.jpg?ts=1722070902130)
احیا و بازسازی مدارس دینی مراغه
آیتالله پورمحمدی پس از انتصاب به امامت جمعه این شهرستان و با توجه به سابقه درخشان علمی مراغه، احیای حوزههای علمیه را در اولویت کاری خود قرار داد و ۱۷ روز پس از حضور در مراغه عملیات عمرانی مدرسه امیرالمومنین(ع) را در آغاز کرد و از همان سال مدارس علمیه برادران و خواهران در ساختمانهای استیجاری فعالیت خود را آغاز کردند.
تا به حال و به همت این مجتهد نستوه و حمایتهای مردم منطقه، ساختمان پنج مدرسه علمیه شامل امیرالمومنین(ع)، امام حسن مجتبی(ع)، امام حسین (ع)، امام سجاد(ع) و فاطمه الزهرا (س) در این کهنشهر احداث شده است و به گفته شخص ایشان، همین تعداد مدرسه دینی برای مراغه در شرایط فعلی کفایت میکند.
مدارسی که صدها طلبه انقلابی به جامعه و نظام اسلامی تحویل داده و برخی از خروجیهای این مدارس اکنون در اقصی نقاط کشور از اساتید سطح عالی حوزه علمیه قم و شهرستانها، قضات و وکلای دادگستری، ائمه جمعه، اساتید دانشگاه، مبلغ و سخنران هستند.
به گفته رییس تبلیغات اسلامی مراغه نیز به برکت فعالیتهای آیتالله پورمحمدی، اکنون در این کهنشهر تعداد روحانیان در حدی است که در ۸۳ مسجد نماز جماعت برگزار میشود و در ماه محرم گذشته نیز هیچ روستایی بدون روحانی نبود.
آغاز احداث مدرسه امیرالمومنین(ع) ۱۷ روز پس از حضور مجتهد نستوه در مراغه
مدرسه علمیه امیرالمومنین(ع) به دلیل اینکه در کنار مسجد جامع مراغه واقع شده، در قدیم به مدرسه علمیه مسجد جامع شهرت یافته بود و تا سال ۱۳۷۷ مخروبهای بیش نبود.
![۲۶ سال مجاهدت برای مراغه](https://img9.irna.ir/d/r2/2024/07/27/3/171300658.jpg?ts=1722070970181)
ساختمان این مدرسه در سال ۱۳۷۸ و به همت آیتالله پورمحمدی احداث شد که کتابخانهای غنی، بانک نرمافزاری و مرکز کامپیوتر، شبستان، سلف غذاخوری و هفتاد حجره را در بر میگیرد و اکنون مورد استفاده ۱۲۰ نفر از طلاب سطح یک در مقطع سیکل است.
احیا و بازسازی مدرسه علمیه امام حسن مجتبی(ع)
این مدرسه در آستان مقدس امامزاده سیدمحمد(س) واقع شده و دارای سوابق فراوانی است و علمای بزرگی در آن پرورش یافتهاند؛ این مدرسه محل اجتماع علما بوده و شخصیتهایی همچون آیتالله العظمی شبیری زنجانی و تنی چند از علما در بعضی از سفرها در این مدرسه گعدههای علمی برگزار میکردند.
![۲۶ سال مجاهدت برای مراغه](https://img9.irna.ir/d/r2/2024/07/27/3/171300663.jpg?ts=1722071076926)
این مدرسه هم به مانند سایر مدارس مراغه در سال انتصاب آیتالله پورمحمدی به عنوان امام جمعه شهرستان ویران شده بود و چیزی جز چند حجره نمور از آن باقی نمانده بود.
پس از اتمام عملیات ساختمانی مدرسه امیرالمومنین (ع) نوبت به احیای مدرسه امام حسن(ع) رسید و با خرید املاک مجاور و احداث ساختمان به مدرسهای فاخر تبدیل شد تا جایی که اکنون تعداد ۱۰۰ طلبه سطح ۲ و سه در آن مشغول به تحصیل هستند.
این مدرسه در سه طبقه دارای مخزن کتابخانه، سالن اجتماعات، بخش اداری، حجرهها و مدارس است.
احیا و بازسازی مدرسه علمیه امام حسین(ع) در ملامعزالدین
این مدرسه در گذشته در اختیار اهل سنت قرار داشت و به مدرسه علمیه ملامعزالدین (یکی از علمای سنی) مشهور بود؛ پس از شیعه شدن مردم مراغه، مدرسه ملامعزالدین نیز به یکی از مدارس شیعی تبدیل شد اما قبل از انقلاب اسلامی تخریب شده بود.
![۲۶ سال مجاهدت برای مراغه](https://img9.irna.ir/d/r2/2024/07/27/3/171300692.jpg?ts=1722071200737)
کلنگ احداث این بنا نیز به همت آیتالله پورمحمدی در سال ۱۳۸۸ به زمین زده شد و فعالیت خود را در سال ۱۳۹۰ به طور رسمی آغاز کرد.
این مدرسه در سه طبقه دارای امکاناتی همچون کتابخانه، اتاق کامپیوتر و چهل حجره است که تعداد ۱۰۰ طلبه سطح یک در مقطع دیپلم در آن مشغول به تحصیل هستند.
احیای مدرسه علمیه امام سجاد(ع) در مجاورت مسجد تاریخی شیخبابا
مدرسه علمیه امام سجاد(ع) در کنار مسجد تاریخی شیخبابا واقع شده و در گذشته مدرسه علمیه بود اما ساختمان آن بعد از پیروزی انقلاب اسلامی در اختیار برخی دیگر از ارگانها قرار داشت.
با پیگیریهای مجدانه آیتالله پورمحمدی این مدرسه باز پس گرفته و به مجموعه مدارس علمیه اضافه شد؛ همچنین با توجه به غیرقابل استفاده بودن بنای آن، بار دیگر در سایه همت آیتالله پورمحمدی تجدید بنا و بهرهبهرداری شد.
مدرسه علمیه فاطمه الزهرا (س)، جزو بهترین مدارس خواهران شمالغرب کشور
خواهران طلبه حوزه علمیه فاطمه الزهرا (س) مراغه قبل از احداث ساختمان فعلی در مکان استیجاری، و مدتی هم در مدرسه امامزاده مستقر شده بودند.
بر همین اساس در سال ۱۳۹۲ زمینی به مساحت ۶ هزار متر در بهترین نقطه شهر خریداری، و عملیات ساختمانی مدرسه علمیه فاطمه الزهرا(س) آغاز شد.
![۲۶ سال مجاهدت برای مراغه](https://img9.irna.ir/d/r2/2024/07/27/3/171300711.jpg?ts=1722071268479)
این مدرسه که در خیابان پاسداران قرار دارد در سه طبقه و با بهترین امکانات احداث شد و دارای کتابخانه، قرائتخانه و مسجد است و اکنون تعداد ۲۰۰ طلبه خواهر در آن مشغول به تحصیل هستند.
تدبیر مجتهد نستوه برای استقلال حوزههای علمیه مراغه
آیتالله پورمحمدی برای حفظ استقلال حوزههای علمیه مراغه نیمنگاهی به احداث بناهای تجاری دارد و بازار تربیت را هم با ۲۸ مغازه در خیابان شهید بهشتی احداث کرده است؛ مغازههایی که به صورت استیجاری در اختیار کسبه قرار میگیرد. و بخشی از هزینه های حوزه علمیه را تامین می کند.
این مجتهد نستوه در کنار مدرسه امام سجاد(ع) هم مرکزی تجاری بنا کرد که منبع درآمد مستمری برای حوزههای علمیه مراغه به شمار میرود.
احداث مجتمع آدینه برای تسهیل حضور علمای غیربومی در مراغه
مجتمع آدینه، ساختمانی با هزار مترمربع زیربناست که در سال ۱۳۹۳ بنا شد و علاوه بر منزل امام جمعه، دفتر امام جمعه، کتابخانه، مهمانسرا و حسینیه را شامل میشود؛ مجتمعی که با کمکهای مردمی و به همت این مجتهد نستوه احداث، و سند آن به نام شورای سیاستگذاری ائمه جمعه صادر شد تا حضور علمای غیربومی در این کهنشهر تسهیل شود.
پیشرفت فرهنگی مراغه مطالبه آیتالله پورمحمدی
این مجتهد نستوه در طول سالهای امامت جمعه مراغه همواره پیشرفت فرهنگی شهرستان را دنبال کرده و در بسیاری از فعالیتها اثرگذار بوده است.
برای نمونه شناسایی روزی به عنوان «روز مراغه»، احیای هویت تاریخی رصدخانه خواجه نصیرالدین طوسی، احداث اوحدیه و سایر فعالیتهای فرهنگی شهرستان با نظر موافق ایشان به وقوع پیوسته است.
این مجتهد نستوه مروج فرهنگ کتابخوانی بوده و محققان این شهرستان از حمایتهای مادی و معنوی ایشان در جهت چاپ آثار خود نیز بهرهمند بودهاند.
تا جایی که برای اولین بار فهرست نسخههای خطی کتابخانه عمومی مراغه و همچنین کتاب وزین شمس الضحی فی مناقب النبی و الائمه الهدی اثر آیتالله العظمی سیدمرتضی مرعشی نجفی و ده ها عنوان کتاب دیگر با حمایتهای مادی و معنوی ایشان چاپ و روانه بازار شده است.
آیتالله پورمحمدی خطیبی ماهر و فرامنطقهای
این مجتهد نستوه در خطابه دارای مهارت است و در سالهای دور آوازه سخنرانیهایش در جمهوری آذربایجان و نخجوان به گوش مردم میرسید؛ مجتهد نستوهی که در بیشتر جلسات مهم استان و شمالغرب کشور به سخنرانی دعوت میشود.
بیان آیتالله پورمحمدی به نحوی است که پیر و جوان از آن استفاده میکنند و به همین جهت به محافل مختلفی اعم از شهر و روستا ، داخل یا خارج از کشور برای سخنرانی دعوت میشود.
آیتالله پورمحمدی طی سال ۱۳۹۶ در گردهمایی علمای ایغدیر ترکیه سخنرانی گیرایی داشت که در شبکههای جهانی انعکاس وسیعی پیدا کرد.
همچنین طی سال ۱۳۹۷ در مراسم اربعین استانبول از طرف دفتر مقام معظم رهبری حضور یافت و سخنرانی مفصلی در جمع شیعیان و علویان ترکیه داشت.
گزیدهای از زندگینامه آیتالله پورمحمدی
روز بیست و یکم دی ماه سال ۱۳۳۷ مصادف با اول رجب سال ۱۳۷۸ هجری قمری اولین فرزند خانوادهای متدین در روستایی به نام «النجق» در حوالی مرند به دنیا آمد و پدر بزرگ خانواده که فردی پرهیزکار و محب اهل بیت بود نام نوه خود را محمد تقی گذاشت.
«محمدتقی» زیر نظر پدر بزرگ خود حاج یاسین خود تربیت شد و اگرچه او دروس حوزوی نخوانده بود اما به صداقت و تقوا در منطقه شهرت داشت و در شکلگیری شخصیت او نقش به سزایی ایفا کرد.
محمدتقی تحصیل را در چهار سالگی از مکتبخانه با فراگیری قرآن شروع کرد و سپس وارد دبستان شد و از آنجایی که در آن دوران امکانات تحصیل برای روستاییان فراهم نبود و به علت بسته شدن راه روستا و عدم دسترسی به معلم دروس دانشآموزان به تعویق میافتاد، او توانست تحصیلات مقدماتی خود را تا چهارم ابتدائی به اتمام رساند و مجددا به مکتبخانه رفت تا بوستان و گلستان سعدی را فرابگیرد.
محمدتقی در آن دوره به مسجد میرفت و احکام شرعی را از عالمان دین میآموخت تا اینکه در سال ۱۳۵۰ با تشویق و حمایت پدربزرگش وارد حوزه علمیه تبریز شد و دروس حوزوی را به صورت رسمی آغاز کرد.
محمدتقی در اولین جلسه درس جامع المقدمات زمانی که استاد حدیث «اول العلم معرفه الجبار و آخر العلم تفویض الامر الیه» را عنوان کرد، مصمم شد تا در مسیر علم ثابتقدم باشد و تمام عمر خود را صرف یادگیری و آموختن علوم آل محمد کند.
شنیدن عبارت «اول العلم معرفه الجبار و آخر العلم تفویض الامر الیه» نقطه عطفی در زندگی آیتالله پورمحمدی است«محمدتقی پورمحمدی» در تبریز زیر نظر اساتیدی همچون حضرات آقایان سیدمهدی مرعشی نجفی، حاج میرزا رحیم قراملکی، حاج میرزا علی امیرنژاد و حاج میرزا عبدالله کامران دروس مقدماتی را فراگرفت و «مغنی اللبیب» را در محضر حاج میرزا محمود انصاری که از ادبای معروف آن عصر بود، آموخت.
مرحوم انصاری و آیتالله سیدمرتضی مرعشی نجفی از مشوقان اصلی ایشان در دوران تحصیل وی در حوزه علمیه تبریز بودند؛ سرانجام «محمدتقی» در سال ۱۳۵۳ به قصد ادامه تحصیل به حوزه علمیه قم مشرف شد.
محمد تقی پورمحمدی که با اشتیاق به پابوسی و همجواری کریمه اهل بیت مشرف شده بود، در مدرسه حجتیه قم استقرار یافت و از آن پس با جدیت بیشتری تحصیل علوم حوزوی را دنبال کرد و با همت مضاعف در عمده دروس مطرح حوزه علمیه قم حاضر میشد و به غیر از تحصیل و تدریس دغدغه دیگری نداشت.
مجتهد نستوه زمان ما، چهار سال نزد مرحوم مدرس افغانی و سیدمحسن موسوی گرگانی مطول خواند تا تسلط خود بر ادبیات عرب را افزایش دهد.
همچنین «شرح لمعه» را نزد حضرات آیات شیخ علی پناه اشتهاردی، شیخ عبدالکریم ملائی تبریزی، فاضل هرندی، نظری میانجی، حسینی کوه کمری و فیض سرابی فراگرفت.
کتاب قوانین را نزد مرحوم آیتالله میرزا محسن دوزدوزانی آموخت و سپس برای فراگیری کتاب رسائل و مکاسب در محضر حضرات آیات سید ابوالفضل موسوی تبریزی، شیخ مصطفی اعتمادی، میرزا احمد پایانی، میرزا یداله دوزدوزانی و محمدتقی ستوده حاضر شد و در نهایت کفایه را نزد حضرت آیتالله پایانی و حضرت آیتلله محسن دوزدوزانی تلمذ کرد.
محمدتقی پورمحمدی در تمام دوران سطح از طلاب ممتاز حوزه علمیه محسوب میشد و همین موجب شد در دوران درس خارج مورد توجه اساتید و برخی از بزرگان حوزه علمیه قرار گیرد.
وی همزمان با تحصیل دروس سطح در سایر محافل علمی نیز شرکت کرد و دورههای اقتصاد، روانشناسی، جامعهشناسی، فن مناظره، تاریخ و زبان انگلیسی را گذراند تا علاوه بر دروس سنتی با علوم آکادمیک نیز آشنایی پیدا کند و سپس با ورود به دانشگاه قم موفق به دریافت مدرک کارشناسی الهیات شد.
آغاز دروس خارج و ورود به عرصه نظریهپردازی برای شیخ محمدتقی بسیار مهم بود و با توجه به توانایی تدریس و ممارست دروس مقدماتی سعی کرد از تمام داشتههای خود بهره برده و اندوختههای خود را به بار نشاند.
مجتهد نستوه دوره ما در همان دوران قریب به ۱۰ سال در محضر حضرات آیات عظام میرزا جواد تبریزی، محمد فاضل لنکرانی، حسینعلی منتظری، جعفر سبحانی، ناصر مکارم شیرازی یک دوره کامل اصول و چندین باب از ابواب فقهی را فراگرفت و برخی از آنان را به رشته تحریر درآورد که در چندین مجلد آماده چاپ است.
آیتالله مکارم شیرازی زمانی که تقریرات «محمدتقی» را دید، زبان به تحسین گشود و وی را تشویق کرد؛ شیخی که در دوران تحصیل خود در حوزه و دانشگاه و دروس فقهی علاقه بسیاری به سایر علوم داشت اما سعی میکرد تمرکز خود را بر فقه حفظ کند.
با این حال علاقه وی به علوم عقلی باعث شد وارد جرگههای علوم عقلی شود و با حضور در درس منظومه آیتالله انصاری شیرازی، دروس فلسفی را آغاز کرد و سپس در درس «اسفار» آیتالله جوادی آملی و آیتالله حسنزاده آملی حضور پیدا کرد.
«محمدتقی پورمحمدی» که مسیر تکامل علمی را به سرعت طی میکرد، در نهایت در درس «مصباح الانس» علامه حسنزاده آملی که تقریبا خصوصی برگزار میشد، شرکت کرد و از خرمن علمی این فیلسوف و حکیم فرزانه خوشه چینی کرد.
«محمدتقی» طی تمام دوران تحصیل خود در درس تفسیر حضرات آیات خزعلی، مشکینی و جوادی آملی شرکت میکرد و روز به روز تقویت میشد.
تحصیل برای مجتهد نستوه مراغه با تدریس همراه بود
«محمدتقی» از همان اوائل طلبگی برای تقویت بنیه علمی خود تلاش میکرد تا هر آنچه که میآموزد را تدریس کند تا اندوختههایش به پختگی برسد.
وی چندین دوره جامعالمقدمات، سیوطی، مغنی، لمعه، رسائل، مکاسب و کفایه را تدریس کرده و از سال ۱۳۸۷ در حوزههای علمیه مراغه و تبریز صاحب کرسی درس خارج است.
آیتالله پورمحمدی از سال ۱۳۸۷ در حوزههای علمیه مراغه و تبریز صاحب کرسی درس خارج است
ابوابی که وی در این سالها در درس خارج خود مطرح کرده ولایت فقیه، ارباح مکاسب از کتاب خمس، حدود، مضاربه، ربا و صلاه الجماعه را شامل میشود.
به گزارش ایرنا پنجم مردادماه سالروز اقامه نخستین نماز جمعه کشور بعد از پیروزی انقلاب در سال ۱۳۵۸ شمسی بوده و فرصتی برای مرور نقشآفرینی ائمه جمعه است.
نظر شما