سرگذشت صحافی و کتابت از زبان موزه چاپ و مطبوعات اردبیل

اردبیل - ایرنا - مجموعه‌دار موزه خصوصی چاپ و مطبوعات اردبیل می‌گوید: افزون بر ۲ هزار نسخه از تاریخ مطبوعات و پنج هزار قطعه و شی راجع به پیشینه صنعت چاپ استان، در موزه عمارت شهرداری اردبیل برای بازدید رایگان مردم در معرض نمایش قرار گرفته و گویای بخشی از هویت و فرهنگ استان است.

حیدر محمدیان اردی روز جمعه در مصاحبه با خبرنگار ایرنا گفت: متولد ۱۳۵۳ و کارشناس کامپیوتر هستم و علاوه بر فعالیت به عنوان مدیر یک شرکت تبلیغاتی، به عنوان مجموعه‌دار موزه چاپ و مطبوعات اردبیل برای جمع‌آوری آثار نفیس، از سال ۷۲ متحمل صرف وقت و هزینه شده ام.

وی افزود: بازدید از بخش چاپ و مطبوعات موزه عمارت شهرداری اردبیل همه روزه بجز روزهای تعطیل در وقت اداری برای عموم آزاد است و چشمداشت مادی از غرفه چاپ و مطبوعات ندارم و آن را متعلق به فرهنگ و هویت اردبیل می‌دانم.

وی ادامه داد: از سال ۷۰ به حوزه مطبوعات و نویسندگی علاقه مند شدم و برخی مطالب و نوشته‌هایم در آن روزگار در نشریه ابرار آقای اصغر دوستدار چاپ و منتشر می‌شد و آن موقع اردبیل در آستانه تبدیل شدن به استان بود و مردم به خوبی از مطبوعات استقبال می‌کردند و بعدها پژوهش‌هایی در تاریخ مطبوعات اردبیل انجام دادم.

محمدیان تصریح کرد: از تالیفات من در این راستا کتاب "تاریخ مطبوعات اردبیل" به سال ۸۰ است و کتاب‌های دیگری نیز در این حوزه از من چاپ و نشر شده است و آثاری که در بخش چاپ و مطبوعات موزه عمارت شهرداری اردبیل گردآورده ام، چند بار در نمایشگاه‌های مرتبط در دانشگاه‌ها و اداره کل میراث فرهنگی استان در معرض نمایش قرار گرفته است.

او در شرح اقلام و وسایل موجود در موزه چاپ و مطبوعات اردبیل گفت: آثار نفیسی همچون شماره‌های اول روزنامه "جودت" که از مرداد ۱۳۰۶ با همت حسن جودت صاحب چاپخانه و کتابفروشی جودت در اردبیل چاپ می شد، در این موزه موجود است.

مجموعه‌دار موزه خصوصی چاپ و مطبوعات اردبیل ادامه داد: از دیگر اسناد موجود در بخش مطبوعات این موزه می‌توان به اطلاعیه شهرداری اردبیل به تاریخ ۱۳۰۵، یکهزار و ۱۵۰ نسخه یا شماره از روزنامه "قبس" که با همت آقای جودت و به زبان فارسی از ۱۳۳۰ تا ۱۳۵۴ منتشر می‌شده است، اشاره کرد.

وی اظهار کرد: کارت‌های خبرنگاران که قدیمی‌ترین آنها مربوط به حاج بابا برهانی خبرنگار روزنامه دامن حق به مدیرمسئولی محمد ذکری به سال ۱۳۳۲ ، سربرگ‌های برخی روزنامه‌های آن روزگار، یادداشت‌ها، شب نامه‌های علیه فرمانداری و شهرداری وقت، کارت خبرنگاری میرصمد موسوی نماینده مجله توفیق در گرمی مغان از جمله آثار موجود در بخش مطبوعات این موزه است.

سرگذشت صحافی و کتابت از زبان موزه چاپ و مطبوعات اردبیل

محمدیان افزود: نوعی روزنامه دستی بدون نام و تک برگی به صورت پشت و رو و به زبان فارسی در گذشته های اردبیل موجود بوده که توسط یک نفر نوشته می‌شده و به صورت دست به دست کپی‌برداری و بازنشر می‌شده که نسخه ای از آن نیز در موزه موجود است و حاوی موضوعات سیاسی و اجتماعی بوده و از ناحیه بازاریان اردبیل نوشته می‌شده است.

وی حدود ۲۵۰ قطعه عکس خبری سیاه و سفید سال‌های ۱۳۴۰ تا ۱۳۵۶، عکس‌های خبری مشکین شهر که با همت علی نورمحمدی نماینده نشریه کیهان در این شهرستان تهیه شده ، تصاویر خبری روزنامه دامن حق از سال ۱۳۳۰ تا ۱۳۳۶ و عکس‌هایی از کتابفروشی‌های اردبیل و مُهرهای آنها را از سایر اقلام موجود در بخش مطبوعات موزه اعلام کرد.

وی در توضیح اشیا و ابزار صنعت چاپ موزه چاپ و مطبوعات اردبیل اظهار کرد: این بخش شامل بیش از پنج هزار قطعه و قلم است که قدیمی‌ترین آنها شامل ظروف فلزی دوات چاپ متعلق به دوره ناصرالدین شاه قاجار و کلیشه‌ساز فلزی مربوط به سال ۱۳۳۴ که توسط آقای شعاری در تبریز ساخته و برای چاپ کتاب و نشریه استفاده می شده است.

او انواع ماشین چاپ، قدیمی‌ترین پرس صحافی ساخت انگلستان با ۱۶۰ سال قدمت، جعبه حروف سربی با ۷۰ سال قدمت، حروف لاتین سربی استفاده نشده، مُهر تاریخ نگار مربوط به دوره ۲ هزار و ۵۰۰ ساله شاهنشاهی برای ثبت تاریخ روز بر روی پاکت نامه و نشریات، پنج دستگاه طلاکوب (چهار مورد دست‌ساز و یک مورد کارخانه ای) برای چاپ حروف، قالب‌های مُهرسازی در اشکال مختلف و هفت دستگاه ماشین تایپ دستی ساخت کشورهای مختلف را از دیگر اقلام موجود در بخش چاپ موزه برشمرد.

سرگذشت صحافی و کتابت از زبان موزه چاپ و مطبوعات اردبیل

محمدیان گفت: اسناد و مدارک موجود در بخش مطبوعات موزه را از اردبیل و شهرستان‌های این استان و اقلام موجود در بخش چاپ را از شهرستان‌های تهران، تبریز، ارومیه، بندرعباس و نقاط دیگر جمع آوری کرده ام و در حال حاضر روزانه حدود یکصد نفر از اقشار مختلف از این موزه بازدید می‌کنند و این موزه در نوع خود، از کم نظیرترین مجموعه‌های تاریخی چاپ و مطبوعات کشور است.

مجموعه‌دار موزه خصوصی چاپ و مطبوعات اردبیل اظهار کرد: این موزه از سال 95 دایر شده است اما در خصوص پیشینه صنعت چاپ در اردبیل، این نکته مهم است که در سال 54 در شهر اردبیل چهار چاپخانه دایر بوده در حالی که در همین سال‌ها در تبریز 144 چاپخانه فعال بوده است و این مقایسه، اهمیت صنعت و پیشنه چاپ در اردبیل را نشان می‌دهد.

به گفته محمدیان، از چند سال قبل 11 شهریور روز ملی صنعت چاپ با اجرای آئینی در موزه چاپ و مطبوعات شهرداری اردبیل گرامی داشته می‌شود و او همچنین از شهروندان فهیم و علاقه‌مند به توسعه فرهنگی استان خواست در صورتی که اسناد، مدارک و اشیایی درباره پیشینه چاپ و مطبوعات استان در اختیار دارند، با واگذاری آنها به موزه مربوطه در عمارت شهرداری اردبیل، در غنای این مجموعه نفیس سهیم باشند.

استان اردبیل با یک میلیون و 280 هزار نفر جمعیت و 12 شهرستان در شمال اردبیل واقع شده است.

اخبار مرتبط

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha